Đăng ký người phụ thuộc NHIS cho vợ con tại Hàn

Vợ con bạn có được dùng chung thẻ bảo hiểm của bạn không?

Được, nếu công ty đang trừ tiền bảo hiểm từ lương bạn.

Khi đó bạn là người tham gia theo nơi làm việc (jikjang gaipja, 직장가입자). Vợ/chồng, con, cha mẹ của bạn có thể được ghi vào thẻ của bạn với tư cách người phụ thuộc (pibuyangja, 피부양자), và họ đóng 0 won. Phí bảo hiểm của bạn cũng không tăng thêm một đồng nào, vì mức đóng tính trên lương bạn chứ không tính trên số người phụ thuộc.

Còn nếu bạn đóng theo diện khu vực (jiyeok gaipja, 지역가입자), chẳng hạn du học sinh D-2 hay người giữ F-3 không đi làm, thì chế độ này không áp dụng. Bạn vẫn còn một cách khác, nằm ở gần cuối bài.

Sự khác biệt giữa hai diện này quyết định số tiền bạn trả mỗi tháng. Vậy ai được coi là gia đình trong mắt cơ quan bảo hiểm?

Phạm vi họ hàng được công nhận

Cơ quan Bảo hiểm y tế quốc gia chỉ chấp nhận các quan hệ sau:

• Vợ hoặc chồng hợp pháp
• Con ruột, con nuôi, cháu nội ngoại
• Cha mẹ, ông bà của bạn và của vợ/chồng bạn
• Anh chị em ruột, nhưng chỉ khi dưới 30 tuổi, từ 65 tuổi trở lên, hoặc là người khuyết tật đã đăng ký

Cô, dì, chú, bác, anh em họ không nằm trong danh sách. Bạn gái hay bạn trai chưa đăng ký kết hôn cũng vậy.

Quan hệ chỉ là cánh cửa đầu tiên. Còn hai cánh cửa nữa, và cửa thứ ba là nơi nhiều hồ sơ gãy.

IMAGE_PLACEHOLDER_1

Ba cánh cửa NHIS mở lần lượt, trượt một là hỏng cả ba

Hồ sơ chỉ được duyệt khi người thân của bạn qua đủ cả ba: quan hệ, thu nhập, tài sản.

Thu nhập. Tổng thu nhập một năm của người thân phải từ 20 triệu won trở xuống. Con số này gộp lương, tiền cho thuê nhà, lãi ngân hàng, cổ tức và lương hưu. Nếu người đó có đăng ký kinh doanh, thu nhập kinh doanh phải bằng 0. Nếu không có đăng ký kinh doanh, mức trần là 5 triệu won một năm.

Tài sản. Giá trị tính thuế tài sản phải từ 540 triệu won trở xuống. Trong khoảng từ 540 triệu đến 900 triệu won, người thân vẫn được chấp nhận nhưng thu nhập năm phải dưới 10 triệu won. Riêng anh chị em ruột, ngưỡng chặt hơn hẳn: 180 triệu won.

Theo Điều 5 Luật Bảo hiểm y tế quốc gia, người phụ thuộc là người chủ yếu sống dựa vào thu nhập của người tham gia theo nơi làm việc và không vượt quá tiêu chuẩn về thu nhập, tài sản do Bộ Y tế và Phúc lợi quy định.

Điều khoản gốc nằm tại Trung tâm Thông tin Pháp luật Quốc gia, nơi công bố toàn văn Luật Bảo hiểm y tế quốc gia bằng tiếng Hàn.

Một chi tiết dễ bỏ sót: tài sản ở Việt Nam không bị tính. Cơ quan bảo hiểm chỉ tra dữ liệu thuế trong nước Hàn Quốc. Nhà của bố mẹ bạn ở Hà Nội hay Cần Thơ không ảnh hưởng gì đến hồ sơ.

Qua được ba cửa này rồi, vẫn còn một hàng rào chỉ dựng riêng cho người nước ngoài.

Bảo hiểm y tế bắt buộc NHIS cho người nước ngoài tại Hàn Quốc

Quy tắc 6 tháng khiến nhiều gia đình Việt trượt ngay vòng đầu

Từ ngày 3 tháng 4 năm 2024, người nước ngoài muốn được ghi làm người phụ thuộc phải cư trú tại Hàn Quốc đủ 6 tháng kể từ ngày nhập cảnh.

Đây là thay đổi lớn nhất trong nhiều năm. Trước đó, mẹ bạn sang Hàn tuần này thì tuần sau đã có thể vào thẻ bảo hiểm của bạn. Bây giờ bà phải đợi nửa năm, và trong nửa năm đó mọi hóa đơn bệnh viện đều tự trả 100%.

Nhưng luật chừa lại hai ngoại lệ, và chúng đúng là hai trường hợp phổ biến nhất của cộng đồng người Việt:

1. Vợ hoặc chồng của người tham gia, được đăng ký ngay, không cần chờ
2. Con dưới 19 tuổi, cũng được đăng ký ngay

Nói cách khác, nếu bạn giữ E-7 hay E-9 và vợ bạn vừa sang theo diện F-3, chuyện add spouse to Korean health insurance có thể làm trong tuần đầu tiên. Cha mẹ thì không. Đây là điểm mà rất nhiều người hiểu ngược.

Còn nếu người thân rời Hàn Quốc quá lâu? Ra khỏi Hàn liên tục trên 1 tháng thì tư cách người phụ thuộc bị tạm dừng cho tới khi quay lại. Thông tin xuất nhập cảnh do Bộ Tư pháp chuyển sang, nên bạn không cần khai, nhưng cũng không giấu được.

Điều kiện đã rõ. Bây giờ đến phần khiến hồ sơ bị trả lại nhiều nhất, và nó không nằm ở Hàn Quốc.

Visa F-3 cho gia đình đi cùng tại Hàn Quốc

Giấy tờ Việt Nam phải qua một bước mà hồ sơ Hàn Quốc không có

Giấy khai sinh hay giấy đăng ký kết hôn cấp tại Việt Nam không tự động có giá trị ở Hàn Quốc. Chúng phải được hợp pháp hóa lãnh sự, rồi dịch sang tiếng Hàn.

Lý do rất cụ thể: Việt Nam chưa tham gia Công ước Apostille La Hay. Vì vậy con dấu Apostille mà bạn thấy trong hướng dẫn dành cho người Mỹ hay người Philippines không dùng được. Thay vào đó, giấy tờ của bạn cần đi qua Bộ Ngoại giao Việt Nam rồi tới Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam để xác nhận lãnh sự. Nếu bạn đang ở Hàn, người nhà ở Việt Nam có thể làm thay và gửi bản gốc sang.

Bộ hồ sơ đầy đủ gồm:

• Đơn khai báo tư cách người phụ thuộc (피부양자 자격취득 신고서), lấy tại chi nhánh hoặc trên trang NHIS
• Giấy tờ chứng minh quan hệ gia đình do cơ quan Việt Nam cấp, đã hợp pháp hóa lãnh sự
• Bản dịch tiếng Hàn của giấy tờ đó
• Bản sao thẻ đăng ký người nước ngoài (oegugin deungnokjeung, 외국인등록증) của cả bạn và người thân
• Hộ chiếu của người thân, kèm trang thị thực

Một lưu ý về thời hạn: nhiều chi nhánh yêu cầu giấy tờ quan hệ gia đình được cấp trong vòng 3 tháng gần nhất. Giấy khai sinh bản gốc từ năm 1995 thường không được chấp nhận, bạn cần bản trích lục mới.

Hồ sơ xong rồi thì nộp ở đâu, và vì sao có người được hoàn lại tiền viện phí còn có người thì không?

IMAGE_PLACEHOLDER_2

Mốc 90 ngày, con số đáng giá nhất trong toàn bộ quy trình

Nộp trong vòng 90 ngày kể từ ngày đủ điều kiện, tư cách người phụ thuộc sẽ được tính lùi về đúng ngày đó. Nộp muộn hơn, tư cách chỉ tính từ ngày bạn nộp.

Khoảng cách giữa hai lựa chọn này là tiền thật. Giả sử con bạn nhập viện tháng trước và bạn đã tự trả toàn bộ viện phí. Nếu bạn nộp hồ sơ trong 90 ngày và được duyệt lùi ngày, phần bảo hiểm chi trả sẽ được hoàn lại. Nộp ngày thứ 100, khoản đó mất trắng.

Có ba cách nộp cho NHIS household member application:

• Nộp trực tiếp tại chi nhánh NHIS gần nơi ở, cách chắc chắn nhất với hồ sơ có giấy tờ nước ngoài
• Nhờ bộ phận nhân sự công ty gửi qua hệ thống EDI, nhanh nhất nếu công ty có kinh nghiệm
• Gửi bưu điện hoặc fax bản sao đã công chứng

Thời gian xử lý thông thường là 3 đến 7 ngày làm việc. Sau khi duyệt, người thân của bạn không nhận thẻ nhựa riêng; thông tin nằm trong hệ thống và bệnh viện tra bằng số đăng ký người nước ngoài. Chỉ cần mang thẻ ARC đi khám là đủ.

Tổng đài NHIS là 1577-1000, và có đường dây hỗ trợ tiếng nước ngoài riêng tại số 033-811-2000. Hướng dẫn tiếng Anh về dependent health insurance eligibility Korea được đăng trên trang chính thức của Bộ Y tế và Phúc lợi.

Nếu bị từ chối, bạn vẫn còn cửa hộ gia đình

Hồ sơ bị trả lại vì thu nhập vượt ngưỡng, hoặc vì bạn không phải người tham gia theo nơi làm việc? Người thân sẽ tham gia theo diện khu vực. Điểm mấu chốt: người nước ngoài đóng theo diện khu vực được gộp vợ/chồng và con dưới 19 tuổi vào cùng một hộ, và cả hộ chỉ đóng một khoản phí duy nhất.

Đây là lối thoát cho phần lớn du học sinh D-2 và D-4 có gia đình đi cùng. Cha mẹ thì không gộp được, họ phải mở hộ riêng và đóng khoản riêng.

Mức phí tối thiểu cho người nước ngoài diện khu vực không thấp hơn mức bình quân của toàn bộ người tham gia trong năm trước, kể cả khi bạn không có thu nhập gì tại Hàn Quốc.

Và đây là phần bạn không nên xem nhẹ. Nợ phí bảo hiểm bị chuyển thẳng cho cơ quan xuất nhập cảnh, và có thể khiến hồ sơ gia hạn cư trú bị hạn chế. Nếu bạn đang là du học sinh, hãy kiểm tra chéo với hướng dẫn cư trú tại Study in Korea trước mỗi kỳ gia hạn.

Gia hạn thời gian cư trú tại Hàn Quốc: hồ sơ và lỗi thường gặp

Tóm lại

Ba con số cần nhớ trước khi bạn ra chi nhánh NHIS.

Đặt lịch nghỉ nửa buổi và mang đủ giấy tờ đã hợp pháp hóa lãnh sự tới chi nhánh gần nhà, đừng thử nộp fax cho lần đầu. Kiểm tra thu nhập năm của người thân có dưới 20 triệu won hay không trước khi làm giấy tờ, vì bước hợp pháp hóa ở Việt Nam mất vài tuần và không hoàn lại phí. Với cha mẹ, đếm ngược 6 tháng từ ngày nhập cảnh rồi mới bắt đầu chuẩn bị. Với vợ/chồng và con dưới 19 tuổi, làm ngay tuần này, và nhớ mốc 90 ngày nếu đã có hóa đơn bệnh viện cần hoàn lại.

Mọi tra cứu về tư cách lưu trú kèm theo, gồm cả F-3 visa NHIS enrollment và family member NHIS coverage foreigner, đều có thể xác nhận tại cổng Hi Korea trước khi bạn nộp.